افسران جنگ نرم

 واکنش تعادلی:

واکنش تعادلی حالت خاصی از واکنش های برگشت پذیر است که در آن سرعت واکنش  رفت و برگشت یکسان شده و در سامانه ای بسته انجام می شود.

برای مثال واکنش    در یک ظرف سرباز هیچ گاه به تعادل نمی رسد اما از آنجایی که در جهت رفت با افزایش آنتروپی و در جهت برگشت با کاهش آنتالپی همراه است یک واکنش برگشت پذیر است. حال اگر این واکنش در ظرف سربسته صورت گیرد و به شرایطی برسد که سرعت واکنش های رفت و برگشت با یکدیگر برابر شود می گوییم واکنش تعادلی شده است.

نکته: در یک واکنش تعادلی با این که سرعت واکنش های رفت و برگشت با یکدیگر برابر است اماانرژی های فعال سازی الزاما با یکدیگر برابر نیستند. زیرا تاثیر عوامل دیگر مانند غلظت مواد و ماهیت واکنش دهنده ها می تواند تاثیر نابرابری انرژی های فعال سازی را خنثی کند و باعث برابری سرعت واکنش های رفت و برگشت شوند.

همانطور که می دانیم K به دما، E_a  و ماهیت مواد بستگی دارد.

 ویژگی های عمومی سامانه های تعادلی:

وقتی یک سامانه در حال تعادل باشد یعنی دارای چهار ویژگی زیر است:

1- سامانه تعادلی بسته بوده و با محیط پیرامونش مبادله جرم ندارد.

    یادآوری: اگر یک سامانه با محیط پیرامون خود، نه مبادله جرم و نه مبادله انرژی داشته باشد به آن سامانه ایزوله یا منزوی می گویند.

2- در حالت تعادل سرعت واکنش رفت با سرعت واکنش برگشت برابر است.

3- در یک سامانه تعادلی خواص ماکروسکوپی مانند رنگ، غلظت، دما و ... با گذشت زمان بدون تغییر باقی می ماند.

4- تعادل در مقیاس میکروسکوپی دینامیک یا پویا است، یعنی واکنش های رفت و برگشت در سطح مولکولی دایما در حال انجام هستند، در نتیجه تعادل ها حالت سکون ندارند.

 تذکر: در حالت تعادل الزاما غلظت واکنش دهنده ها با غلظت فراورده ها برابر نیست، بلکه غلظت هر یک از گونه ها ثابت است. به عبارتی دیگر بعد از برقراری تعادل، غلظت ها ثابت می شود اما غلظت تعادلی واکنش دهنده ها و فراورده ها ممکن است یکسان و یا غیر یکسان باشد.